Germaniyaga kelgan ko'p o'zbeklar dastlabki haftalarda bir xil narsalarga hayron bo'ladi. Bu yomon yoki yaxshi degani emas, shunchaki boshqacha. Oldindan bilsangiz, stress kamroq bo'ladi.
Quyida 5 ta eng ko'p uchraydigan holatni yozdim.
1. Yakshanba kuni do'konlar yopiq
O'zbekistonda yakshanba kuni bozor ham, do'kon ham ochiq bo'ladi. Germaniyada esa deyarli hamma joy yopiq. Bu kun deb ataladi va u dam olish kuni hisoblanadi.
Supermarketlar, kiyim do'konlari va ko'p sartaroshxonalar ishlamaydi. Ochiq bo'ladigan joylar: vokzal va aeroportdagi ba'zi do'konlar, benzin shoxobchalari, restoranlar, ba'zi novvoyxonalar.
Maslahat: yakshanbaga non, sut va kerakli narsalarni shanba kuni sotib oling. Ish vaqti shahar va federal yerga qarab farq qilishi mumkin.
2. Bozor emas, qat'iy narxlar
Bizda bozorda savdolashish odatiy hol. Germaniyada supermarketda va do'konda narx qat'iy, savdolashib bo'lmaydi. Savdolashish faqat ba'zi blоshar bozorlarida (, ya'ni "eski buyumlar bozori") mumkin.
Yana bir narsa: shisha va plastik idishlar uchun (garov puli) olinadi. Idishni qaytarsangiz, pulni qaytarib olasiz.
3. Tinchlik soatlari (Ruhezeit)
Germaniyada — tinchlik vaqti degan tushuncha bor. Bu vaqtda shovqin qilish mumkin emas: burg'ulash, mebel yig'ish, changyutgich, baland musiqa.
Odatda quyidagi vaqtlar tinch bo'lishi kerak:
- kechqurun va tunda (ko'pincha soat 22:00 dan keyin);
- yakshanba va bayram kunlari butun kun;
- ko'p uylarda tushlik payti ham.
Aniq vaqtlar uy qoidalarida () yozilgan bo'ladi. Qo'shnilar shikoyat qilishi, hatto uy egasiga xabar berishi mumkin. Shuning uchun ijaraga uy olganda qoidalarni o'qib chiqing.
Qo'shnilar bilan salomlashib, o'zingizni tanishtirish ham yordam beradi. — "Xayrli kun!" deyish yetarli.
4. Soliqlar va ajratmalar yuqori
O'zbekistonga qaraganda Germaniyada maoshdan ushlanadigan summa ancha katta. Soliq, pensiya, tibbiy sug'urta va boshqa ajratmalar hisobga olinadi. Shuning uchun shartnomadagi (soliqlardan oldingi) va (qo'lga tegadigan) maoshni bir-biridan farqlash kerak.
Masalan, "3000 yevro brutto" degani hisobingizga 3000 yevro tushadi degani emas. Aniq foiz daromadga, soliq sinfiga va boshqa holatlarga bog'liq. Hisob-kitobni rasmiy manbalarda yoki soliq maslahatchisida tekshiring, chunki qoidalar o'zgarib turadi.
Buning evaziga davlat tibbiyot, yo'llar, maktab va ijtimoiy yordam tizimini ta'minlaydi.
5. Aniqlik, hujjatlar va vaqtga rioya
Germaniyada hamma narsa rasmiy va qog'ozda bo'ladi. Uyga ro'yxatdan o'tish (), sug'urta, bank hisobi, hammasi hujjat talab qiladi. Ko'p xatlar hali ham pochta orqali keladi va ularni ochmasdan qoldirmaslik kerak.
Vaqtga rioya ham juda muhim. Uchrashuv soat 10:00 da bo'lsa, 10:00 da boshlanadi. Kechikadigan bo'lsangiz, oldindan xabar bering.
Ko'p muassasalarda (oldindan yozilish) kerak. Oldindan yozilmasdan borsangiz, qabul qilishmasligi mumkin.
Nima qilish kerak?
Bu narsalar bir necha haftadan keyin odatiy holga aylanadi. Eng muhimi, tilni o'rganish. Kundalik so'zlar va uy qoidalarini tushunsangiz, ko'p muammo o'z-o'zidan hal bo'ladi.
Har kuni 10 daqiqa mashq qilish uchun Lingodorf ilovasida qisqa nemis tili darslari bor. Har bir so'z va gap uchun audio ham mavjud.
Tillarni Lingodorf bilan o'rganing!
